آیینه پژوهش - دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم - الصفحة ١٧ - اخبار

اخبار


* درگذشت آيت الله سيد محمدحسن آل طيب
حضرت آيت الله آقاى حاج سيد محمدحسن آل طيب جزايرى (كه نسبش با هفت واسطه به علامه بزرگ سيد نعمت الله جزايرى مى رسيد) از علماى بزرگ استان خوزستان به شمار مى رفت. وى در ذيقعدة الحرام ١٣٣٠ق در شوشتر در بيت علم و تقوى و فضيلت ديده به جهان گشود. پدرش مرحوم آيت الله آقاى حاج سيد محمدحسين جزايرى ـ معروف به آقا سيد بزرگ ـ مرجع تدريس, ارشاد, امامت و محل مراجعات مردم و ماهر در علوم عقلى و نقلى و فنون غريبه و متبحر در خطوط سه گانه: نسخ, ثلث و كتيبه بوده و مراتب زهد و تقوى و حافظه شگرف و زيبايى بيان اخلاق خوش و خدمات دينى و اجتماعى و رسيدگى به حال درماندگان و كرامات او مشهور است. فقيد سعيد پس از سپرى كردن دوران كودكى, مقدمات و سطوح را نزد آيت الله حاج سيد باقر جزايرى و سطوح عالى را نزد آيت الله حاج شيخ محمد كاظم ابن الشيخ و برخى از مباحث رياضيات, هيئت, نجوم و طب را نزد پدر بزرگوارش فرا گرفت. سپس به دزفول مهاجرت فرمود و در درس حضرت آيت الله حاج شيخ محمدرضا دزفولى شركت جست و زمانى چند از ايشان در فقه و اصول و درايه و علم الحديث بهره برگرفت. در سال ١٣٥٣ق به حوزه علميه قم آمد و در محضر آيات عظام:حاج شيخ عبدالكريم حايرى, سيد محمد حجت وسيد احمد خوانسارى, زانوى ادب به زمين زد و از دانش سرشار آنان در فقه و اصول توشه ها گرفت. سپس به قصد شركت در درس فيلسوف بزرگ مرحوم آيت الله علامه ميرزا مهدى آشتيانى و فراگيرى فلسفه و كلام به تهران مهاجرت كرد و مدتها در درس ايشان شركت جُست. پس از سالى چند به شوشتر بازگشت و رياست حوزه علميه آنجا را بر عهده گرفت و طى سالهاى متمادى به تربيت طلاب, تدريس علوم دينى, وعظ و ارشاد, امامت جماعت, تاليف و تصنيف و مبارزه با فساد, امر به معروف و نهى از منكر پرداخت. او داراى اجازه هاى متعدد در اجتهاد و روايت از حضرات آيات عظام: حايرى يزدى, سيد ابوالحسن اصفهانى, آقا ضياء عراقى, شيخ محمد كاظم شيرازى, سيد محمد هادى ميلانى و شيخ آقا بزرگ تهرانى بود و در علوم عقلى ونقلى چون: فقه, اصول, حديث, هيئت و نجوم, حساب و رياضيات و هندسه و جبر و مقابله, ادبيات عرب مهارت فراوان داشت. آثار ايشان بجز احياى حوزه علميّه شوشتر (مدرسه سيد نعمت الله جزايرى) عبارتند از: ١ـ تضمين الفيه ابن مالك به نام (الرياض المرضيه) ٢ـ منظومه در حكمت ٣ـ رساله در حديث (لاتعاد) ٤ـ تقريرات فقه و اصول ٥ـ تحرير
العروة الوثقى. آن مرد بزرگ پس از عمرى سرشار از خدمات دينى, علمى و اجتماعى, سرانجام به دنبال كسالتى طولانى در تاريخ جمعه ٥صفر ١٤١٥ق (٢٣تير ١٣٧٣ش) در سنّ ٨٤سالگى چشم از جهان فرو بست. با درگذشت ايشان در استان خوزستان سه روز عزاى عمومى اعلام شد و با تشييعى با شكوه به خاك سپرده شد.
*** * درگذشت معلم فرزانه آيت الله نصيرى متكازينى
آيت الله حاج سيد تقى حسينى نصيرى در سال١٢٨٩هـ.ش در روستاى متكازين از توابع بهشهر پابه عرصه وجود نهاد. در خانواده اى اهل علم نشو و نما كرد و پس از تحصيل دوره مقدماتى نزد والد بزرگوارش, باتفاق مرحوم آيت الله محمدى لائينى (عضو خبرگان رهبرى) رهسپار حوزه علميه كوهستان شد و زير نظر عارف نامى, استاد آيت الله حاج شيخ محمد كوهستانى ـ اعلى الله مقامه ـ به رشد علمى و اخلاقى نائل آمد.
وى سطوح عاليه را در حوزه علميه مشهد فرا گرفت وسپس براى تكميل دروس فقه و اصول عازم نجف اشرف شد.او در حلقه درسى آيات عظام مرحوم ميرزا حسن يزدى, سيد محمود شاهرودى و آميرزا هاشم آملى ـ ره ـ شركت كرد و در تحصيل علم و عمل كوشيد, تا انكه صاحب سجاياى اخلاقى ارزنده گشت. آن گاه پس از هشت سال اقامت و تحصيل مداوم, مراتب علمى وى مورد تأييد و تصديق آيات عظام و مراجع زمان قرار گرفت و با اخذ درجه اجتهاد به ميهن مراجعت كرد. وى بنا به درخواست استاد و مرادش آيت الله كوهستانى ـ ره ـ ساليانى در حوزه علميه كوهستان به كار تدريس و تربيت طلاب علوم دينى اشتغال ورزيد. سپس بنا به دعوت عده اى از علما و اهالى شريف و متدين نوكنده براى رتق و فتق امور دينى و معنوى مردم در آن بخش اقامت گزيد و با تشكيل حوزه علميه, شاگردان زيادى را تربيت كرد. او با شوقى وصف ناپذير همراه با توكّل به خدا, به مدت چهل سال با طهارت روح و قوّت ايمان چندين دوره دروس ادبيات و سطوح عاليه را با جديّت تمام تدريس كرد. در دوران قبل از پيروزى انقلاب شكوهمند اسلامى كه دينداران بجرم ديندارى و بيداران بجرم بيدارى در رنج و شكنجه بودند, حوزه علميه نوكنده چون چراغى تابان بر تارك سرسبز خطه مازندران مى درخشيد و امروز كه دهها تن از فضلا, اساتيد, نويسندگان و ائمه جمعه و جماعات در سنگر مقدس انقلاب اسلامى عاشقانه خدمت مى كنند و در پرتو رهبريهاى خردمندانه مقام معظم رهبرى حضرت آيت الله خامنه اى ـ مدظله العالى ـ منشأ آثار فراوانى هستند, همه از ثمرات شيرين آن حوزه پر بركت به شمار مى آيند و محصول تلاش و مجاهدتهاى بى دريغ آن سيد بزرگوار است.
مرحوم آيت الله نصيرى درتواضع, اخلاص, متانت, گشاده رويى, تصلّب در دين, احترام به مردم, كارسازى و گره گشايى و رسيدگى به دردممحرومان, ساده زيستى, قناعت و تعهد در اداى وظايف, زبانزد خاص و عام بود. وى همواره با رأفتى پدرانه در حل مشكلات مردم پيشقدم بود و با حضور در مناطق محروم و روستاهاى دور افتاده بخش هزارجريب به حل وفصلِ مشكلات روزمرّه مردم و امور عمرانى روستائيان مى پرداخت. خانه محقرش به روى همه مردم باز بود و انصافاً كار يك دادگسترى را بدون هيچ تكلّفى انجام مى داد. آيت الله نصيرى عميقاً تحت تأثير افكار و بيانات رهبر كبير انقلاب و بنيانگذار جمهورى اسلامى حضرت امام خمينى ـ سلام الله عليه ـ بود; به ايشان عشق مى ورزيد و فرامين آن بزرگوار را بمثابه اداى واجبات شرعى تلقى مى كرد. همواره خدمت به انقلاب عينى فرض مى كرد و به همين دليل به رغم كهولت سن, دعوت شوراى عالى قضايى را اجابت كرد و سالها با خدمت در منصب قضا, به طور منظّم و با حوصله اى خاص پرونده ها را به دقت مى رسيد و بى پيرايه به كار دعاوى رسيدگى مى كرد.
سرانجام با يكدنيا خلوص و محبّت به مردم و با قلبى مالامال از عشق و معرفت به خدا در صبحگاه هشتم ذى القعده ١٤١٤ق در ٨٤سالگى, دعوت حق را لبيك گفت و به ديدار معبود شتافت. عاش سعيداً و مات سعيداً
*** * درگذشت حجت الاسلام والمسلمين سيدمحمدتقى خويى
فاضل ارجمند حضرت مستطاب حجت الاسلام والمسلمين آقاى سيد محمد تقى موسوى خويى فرزند مرجع تقليد شيعيان جهان آيت الله العظمى خويى در سال ١٣٧٧ق در نجف اشرف ديده به جهان گشود. دوران كودكى و نوجوانى را تحت توجهات پدر بزرگوارش سپرى كرد و پس از دوره دبيرستان, در سنّ هفده سالگى به تحصيل علوم دينى روى آورد. دوره سطح را نزد اساتيدى مانند جناب حجت الاسلام شيخ محمد باقر ايروانى و خارج فقه و اصول را در محضر حضرت آيت الله العظمى خويى و آيت الله شهيد سيد عبدالصاحب حكيم گذراند. وى در رهبرى قيام شيعيان عراق در ماه شعبان ١٤١١ق نقش به سزايى داشت و در اداره امور حوزه نجف و رسيدگى به خانواه هاى مستمندان, ايتام و زندانيان نجف بسيار كوشيد وى دبير كلى مؤسسة الامام الخويى الخيرية را نيز بر عهده داشت. مقامات علمى او مورد تأييد علماى نجف چون حضرت آيت الله سيد على بهشتى بود (و از ايشان اجازه مفصل و جامعى را دريافت داشته بود).
از نوشتارهاى او عبارتند: ١ـ الشروط (٣جلد) درباره مفهوم شرط و حدود و ضوابط و مسائل مربوط به آن در فقه شيعه ٢ـ مبانى العروة الوثقى (٤جلد) ـ تقريرات درس فقه پدر عالى مقامش در مباحث: مضاربه, مزارعه, شركت, ضمان, حواله, غصب و نكاح (كه همه به چاپ رسيده اند). ايشان به سنّ ٣٧سالگى در شب جمعه يازدهم صفر ١٤١٥ق (٣٠تير ١٣٧٣) به هنگام بازگشت از زيارت مرقد مطّهر سالار شهيدان, حضرت اباعبدالله الحسين(ع) در تصادفى مرموز و مشكوك به همراه جناب حجة السلام والمسلين حاج سيد محمد امين خلخالى ـ اخوالزوجه ايشان ـ جان به جان آفرين تسليم كرد و به اجداد طاهرينش پيوست. پيكر پاكش بدون هر گونه مراسم تشييع و تدفين ـ به علت ممانعت رژيم بعث عراق ـ پس از نماز ميت توسّط آيت الله حاج سيد على بهشتى در جوار مرقد پاك پدرش در مسجد الخضراء ـ در كنار صحن مطهر اميرالمؤمنين عليه السلام ـ به خاك سپرده شد. از مقام علمى و عملى او در نجف, ايران, لبنان, سوريه و برخى كشورهاى اروپايى نيز تجليل به عمل آمد.
***

* كنگره بزرگداشت حكيم فرزانه ملاحسين قلى همدانى
كنگره بزرگداشت عارف سالك و حكيم فرزانه آيت الله العظمى ملاحسيقلى همدانى همزمان با يكصدمين سالگرد ارتحال وى, در دانشگاه بوعلى سيناى همدان برگزار شد. در مراسم افتتاح اين كنگره آيت الله نورى همدانى, آيت اللّه حسن زاده عاملى, حجت الاسلام موسوى نماينده ولى فقيه و امام جمعه همدان, رؤساى كميسيونهاى فرهنگ و ارشاد اسلامى و برنامه بودجه مجلس شوراى اسلامى, استاندار همدان,نمايندگان مردم استان در مجلس شوراى اسلامى, ائمه جمعه استان, روحانيون و طلاب حوزه هاى علميه, تنى چند از اساتيد دانشگاههاى كشور و جمعى از چهره هاى علمى و دينى حضور داشتند.
آقاى هاشمى رفسنجانى در بخشى از پيام خود به اين كنگره با تأكيد به بررسى عالمانه ابعاد فقهى, عرفانى و مكتب اخلاقى ملاحسينقلى همدانى, وى را صاحب كرامات و تفكرات سياسى, اجتماعى و مبارزاتى خواند و افزود:تفكرات اين عالم جليل القدر به شاگردانش, در مراتب متوالى منتقل شده كه هر يك از آنان, در نقطه اى از جهان منشاء تحول و انقلابى عظيم بوده اند. رئيس جمهورى با برشمردن پرورش يافتگان محضر اين بزرگمرد و اسوه اخلاق و عرفان افزود:قهرمان قهرمانان اخلاق و عرفان امام خمينى(ره) در بعد اخلاق, از سلسله آخوند همدانى و در سير منازل عرفان,سالكى از قافله آن عارف سالك است.
در اين كنگره كه به مدت ٢روز ادامه داشت, علاوه بر سخنرانى شخصيتهاى شركت كننده درباره شخصيت والاى آخوند حسينقلى همدانى, ١٥مقاله در بيان افكار سياسى, اجتماعى و مذهبى آن عارف برجسته قرائت شد.
همچنين در حاشيه برگزارى اين كنگره, نمايشگاهى از آثار هنرى خوشنويسان و كتب فقهى, فلسفى و عرفانى نويسندگان برجسته كشور داير شد.
ملاحسينقلى معروف به آخوند همدانى بسال ١٣٢٩هجرى قمرى در روستاى شوند شهرستان رزن همدان ديده به جهان گشود.
وى پس از تحصيلات مقدماتى در زادگاهش, براى كسب دانش بيشتر عازم تهران شد و از محضر اساتيدى چون حاج ملا هادى سبزوارى, شيخ مرتضى انصارى و استاد سيدعلى شوشترى بهره جست.
قدرت نفوذ و توان تربيتى از جمله كرامات اين عالم بزرگوار است. ملاحسينقلى همدانى از نوادگان جابربن عبدالله انصارى, يكى از صحابه رسول گرامى اسلام است و در سال ١٣١١هجرى قمرى در سفرى به كربلا دار فانى را وداع گفت و در همان مكان مقدس به خاك سپرده شد.
*** * حمايت از مطبوعات محلى
مصطفى ميرسليم وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى كه درجلسه بررسى و شناخت مسايل فرهنگى استان هاى شمال غرب كشور, در اورميه سخن مى گفت; گام اول براى توسعه فرهنگى را برنامه ريزى ذكر كرد و از فرهنگيان منطقه خواست تا زمينه هاى لازم را در اين باره فراهم سازند.
وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى در سفر به شهرستان نقده از عمليات نوسازى و تجهيز كتابخانه نقده بازديد كرد و خلاء مطبوعات قوى و پرمحتوا در اين منطقه را به عنوان يك مشكل بزرگ فرهنگى دانست.
وى افزود: سياست ما تقويت مطبوعات محلى است.
*** * با مشاركت دختران دانش آموز دومين دوره مسابقات بين المللى حفظ و قرائت قرآن كريم آبان ماه برگزار مى شود
مديركل امور فرهنگى و هنرى وزارت آموزش و پرورش طى سخنانى در محل اردوگاه كشورى شهيد رجايى نيشابور با تأكيد بر لزوم مشاركت همگانى آحاد گوناگون جامعه جهت تحقق و اجراى مفاهيم قرآن در سطح كشور خصوصا در ميان دانش آموزان, گفت: شناخت و تكيه بر معارف گرانقدر قرآن و توجه به امر حفظ آيات الهى و اثرات معنوى آن در سازندگى و تكوين و رشد شخصيت اسلامى دانش آموزان امرى ضرورى است كه بايد همواره مد نظر قرار گيرد.
وى گفت: امسال دومين دوره مسابقات بين المللى حفظ و قرائت قرآن كريم دانش آموزان براى اولين بار با مشاركت دانش آموزان دختر در هفته اول آبان ماه برگزار مى شود و برگزيدگان دوازدهمين دوره مسابقات قرآن و نهج البلاغه كشور, به همراه ساير دانش آموزان كشورهاى اسلامى در دومين دوره مسابقات بين المللى حفظ و قرائت قرآن كريم در تهران شركت خواهند كرد.
*** * انتصاب دبير شوراى گسترش زبان و ادبيات فارسى
طى حكمى از سوى مهندس ميرسليم وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى و رئيس شوراى گسترش زبان و ادبيات فارسى, دكتر سيد كمال حاج سيد جوادى , به سمت دبير شوراى گسترش زبان و ادبيات فارسى منصوب و مشغول به كار شد.
*** * تاسيس دانشكده تربيت معلم قرآن در ملاير
از سوى سازمان اوقاف و امور خيريه استان همدان و در جهت آموزش مفاهيم قرآن كريم و جلب و جذب استعدادهاى درخشان و افراد علاقه مند, دانشكده تربيت معلم قرآن در شهرستان ملاير تاسيس شد نام اين شهرستان در دفتر شماره١٢ راهنماى انتخاب رشته هاى تحصيلى چاپ و توزيع گرديد. اين دانشكده در سال تحصيلى ٧٣ـ٧٤ اقدام به جذب دانشجو با ظرفيت ٨٠ نفر پسر و دختر نموده است.
*** * معرّفى طرح تبليغات تابستانى دفتر تبليغات اسلامى حوزه علميّه قم
دفتر تبليغات حوزه علميه قم, طى سالها در سطح كشور, موفق شده است نقاط مختلف را تحت پوشش فعاليتهاى تبليغى ـ آموزشى خود درآورده و از راههاى مختلف و با استفاده از شيوه هاى گوناگونِ تبليغ و آموزش, افراد بسيارى را با فرهنگ ناب و حياتبخش اسلام و قرآن آشنا سازد. مديريت و سازماندهى اين فعاليتها, از طريق شعبه هاى دفتر در مراكز استانها و شهرستانها, انجام مى پذيرد. اين شعبه ها كه در سراسر كشور مشغولند, تحت پوشش واحد امور استانهاى دفتر به صورت يك شبكه منسجم عمل مى كنند.
واحد امور استانها, در تلاش براى استفاده مطلوبتر از اين شبكه گسترده و فعّال, و در جهت انجام وظيفه, در راستاى سياستهاى مقابله با شبيخون فرهنگى كه از طرف مقام معظم رهبرى, اتخاذ و اعلام شده است, طرحى نوين و فراگير ارائه نموده است. مخاطبين اصلى اين طرح, جوانان عزيز كشورمان هستند كه در تهاجم فرهنگى غرب, در معرض بيشترين خطر قرار دارند. ويژگيهاى طرح
با توجه به خصوصيات روحى افراد تحت پوشش كه معمولاً در دروه نوجوانى و جوانى قرار دارند, سعى شده تا برنامه ها به گونه اى انتخاب شوند كه ضمن تأمين اهداف آموزشى و محتوايى طرح, علايق و انگيزه هاى جوانان نيز مورد توجه قرار گيرند. در ادامه به برخى از ويژگيهاى طرح اشاره مى كنيم:
الف) ويژگيهاى محتوايى
محورهاى اصلى طرح كه مشخص كننده عناوين كلى برنامه ها و دربر دارنده محتواى آموزشى طرح است, در چهار محور بيان مى گردد: ١ـ برنامه هالى فرهنگى, ٢ـ هنرى, ٣ـ علمى و ٤ـ ورزشى.
ب) ويژگيهاى عمومى
اين طرح ويژگيهاى ديگرى دارد كه بيشتر ناظر به خصوصيات جنبى و اجرايى آن است. و در پنج محور تشريح مى شود:
١ـ مكان اجرا
در اين طرح, مساجد به عنوان مراكز اجراى برنامه هاى آموزشى و در حد امكان به عنوان مركز كلاسهاى علمى و هنرى انتخاب شده اند. مساجد به مثابه يك كانون, قسمتى از مكان برنامه ها را به خود اختصاص خواهند داد.اين ويژگى باعث خواهد شد كه ضمن تحكيم ارتباط بين جوانان و مساجد, مسجد نقش ويژه خود را در جهت تقويت انگيزه هاى مذهبى جوانان ايفا نمايد.
٢ـ مربّيان طرح
روحانيون معظّم به عنوان اساتيد, مربيان و راهنمايان طرح در زمينه هاى آموزشى و فرهنگى انتخاب مى گردند كه اين ويژگى نيز باعث ايجاد ارتباط قوى و آموزنده بين جوانان و روحانيت خواهد بود و از آنجايى كه محل تلاقى اين ارتباط مسجد است, دورنماى روشنى از موفقيت و تأثير آموزشها به دست مى آيد.
٣ـ برنامه ريزى
يكى از مهمترين ويژگيهاى طرح, برنامه ريزى دقيق اجرايى, آموزشى است كه براى نخستين بار در سطح كشور, اين گونه آموزشها را تحت يك نظام و برنامه ريزى واحد درمى آورد. از آنجايى كه شعبه هاى دفتر از نظر اجرايى, تحت نظارت واحد امور استانها بوده و از طرف ديگر, محتواى آموزشى برنامه نيز توسط هيأت علمى و ارزيابى (مستقر در واحد امور استانها) تهيه و تدوين خواهد شد, حصول اين هماهنگى در سطح كل دفاتر عملى مى گردد.
٤ـ ويژگيهاى جنبى
برگزارى مسابقات مختلف فرهنگى, ورزشى, هنرى و اهداى جوايز نفيس, تشكيل اردوهاى تفريحى ـ زيارتى نيز از ديگر ويژگيهاى طرح است كه به منظور متنوع ساختن برنامه ها مورد توجه واقع شده اند. در اين خصوص, اردويى يك روزه, در داخل استانها براى همه شركت كنندگان, و اردويى پنج روزه در نقاط زيارتى و خوش آب و هوا براى نفرات ممتاز در نظر گرقته شده است كه ضمن فراهم آوردن اوقاتى پر نشاط, اهداف آموزشى ـ پرورشى نيز دنبال خواهد شد.
٥ـ استفاده از امكانات موجود
در طرح بر اين نكته تأكيد مى شود كه از امكانات موجود و بالقوه در شهرستانها, از قبيل مساجد, مكانها و امكانات ورزشى هنرى به نحو احسن استفاده شود. اين ويژگى باعث مى گردد كه با استفاده از كمترين امكانات, بيشترين بهره دهى حاصل آيد. مراحل اجراى طرح
اين طرح, به عنوان يك مجموعه آموزشى از دو مرحله اصلى (مرحله تابستانى و مرحله تداوم) تشكيل شده است: مرحله تابستانى
قسمت اعظم برنامه هاى آموزشى, فرهنگى, هنرى و ورزشى طى دو ماه از فصل تابستان و با استفاده از فرصت تعطيلى به انجام خواهدرسيد. مرحله تداوم
يكى از آفاتى كه تاكنون در اجراى اين قبيل برنامه ها وجود داشته است, مقطعى و پراكنده بودن كارهاست. اين موضوع با گذشت زمان باعث فاصله گرفتن فرد از محتوا و جوّ برنامه ها شده و در مواردى نيز او را در مسيرى خلاف آموزشهاى ارائه شده, به حركت مى اندازد. به منظور دفع اين آفت و لزوم تداوم اين گونه آموزشها, مرحله تداوم, در اين طرح پيش بينى شده است. در اين مرحله كه پس از پايان مرحله تابستانى و در طول سال تحصيلى انجام خواهد گرفت با ارائه برنامه هاى كم حجم به صورت حضورى و غير حضورى ـ يك روز در هفته ـ به حفظ ارتباط و تداوم برنامه هاى آموزشى ـ تربيتى اقدام خواهد شد تا فرد را براى تابستان آينده و استفاده از سطوح بالاتر آموزش, آماده نگه دارد.
***